Từ căn nhà lá đơn sơ giữa vùng Lau Sau, nơi cơ sở Đảng Cộng sản đầu tiên của tỉnh Thái Nguyên ra đời cuối năm 1936, đến nay khu di tích tại xã La Bằng đã trở thành một “địa chỉ đỏ”, lưu giữ và trao truyền những giá trị lịch sử cách mạng cho các thế hệ.
Những ngày này, các tuyến đường dẫn vào xã La Bằng rực rỡ cờ hoa, băng rôn, khẩu hiệu, hướng tới Lễ kỷ niệm 90 năm thành lập cơ sở Đảng Cộng sản đầu tiên của tỉnh Thái Nguyên (1936-2026).
Cuối năm 1936, tại ngôi nhà lá ba gian giữa rừng lau sậy ở xóm Lau Sau, xã La Bằng, cơ sở Đảng Cộng sản đầu tiên của tỉnh Thái Nguyên được thành lập. Các đồng chí Đường Văn Hon (tức Nhất Quý), Nông Văn Ái, Hoàng Văn Nghiệp và Đường Văn Ngân được kết nạp vào Đảng, trở thành những đảng viên đầu tiên của cơ sở Đảng tại La Bằng. Sự kiện có ý nghĩa quan trọng, đặt nền móng cho quá trình hình thành và phát triển của Đảng bộ tỉnh Thái Nguyên.
Di tích gắn với địa điểm cơ sở cách mạng của gia đình ông Đường Văn Hon, nơi diễn ra lễ kết nạp đảng viên và tuyên bố thành lập cơ sở Đảng. Bên cạnh đó, nhà ông Nông Văn Ái từng được sử dụng làm nơi hội họp, làm việc của tổ chức và triển khai các hoạt động vận động quần chúng, tuyên truyền đường lối cách mạng.
Năm 1995, di tích được phục dựng với ba địa điểm gồm nhà ông Đường Văn Hon, nhà ông Nông Văn Ái và kho vũ khí tại cánh đồng Lau Sau. Với những giá trị lịch sử đặc biệt, năm 1999, nơi đây được xếp hạng Di tích lịch sử cấp quốc gia.
Tháng 9/2021, tỉnh Thái Nguyên đầu tư 22 tỷ đồng cải tạo, mở rộng di tích trên diện tích khoảng 20.000m². Công trình gồm năm khu vực chính, trong đó có nơi công bố thành lập cơ sở Đảng, địa điểm hội họp bí mật, nhà đón tiếp và sinh hoạt cộng đồng, khu vực lò rèn cất giấu vũ khí cùng hệ thống hạ tầng phục vụ khách tham quan.
Trải qua gần 90 năm, từ một địa điểm hoạt động cách mạng bí mật, di tích đã trở thành “địa chỉ đỏ” giáo dục truyền thống cho các thế hệ. Hướng tới dấu mốc 90 năm thành lập cơ sở Đảng đầu tiên của tỉnh, những giá trị lịch sử tại La Bằng tiếp tục được gìn giữ, phát huy, góp phần bồi đắp niềm tự hào và truyền thống cách mạng của quê hương Thái Nguyên.
