Chương trình giao lưu nghệ thuật tại đêm khai mạc (Ảnh: Báo Văn Hóa)
Dấu ấn mối lương duyên lịch sử hơn 400 năm
Lịch sử giao thương tại thương cảng quốc tế Hội An vào thế kỷ XVI – XVII là nền tảng khởi nguồn cho sự gắn kết giữa đất và người nơi đây với xứ sở Phù Tang. Hơn 400 năm trước, các thương nhân Nhật Bản đã vượt biển đến vùng đất này, thiết lập khu phố Nhật và xây dựng nên công trình kiến trúc Chùa Cầu (Nihonbashi) trường tồn đến ngày nay. Đặc biệt, mối tình lịch sử giữa Công nữ Ngọc Hoa của xứ Đàng Trong và thương nhân Araki Sotaro đã trở thành biểu tượng văn hóa sâu đậm về tình hữu nghị giữa nhân dân hai nước.
Phát biểu tại lễ khai mạc, bà Nguyễn Thị Anh Thi, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Đà Nẵng nhấn mạnh sự kiện giao lưu văn hóa năm nay diễn ra vào thời điểm đặc biệt. Trong chuyến thăm chính thức Việt Nam vào đầu tháng 5/2026, Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi cũng đã nhắc đến thương cảng cổ Hội An và di tích Chùa Cầu như một minh chứng cho mối quan hệ bền chặt vượt thời gian. Việc dự án tu bổ di tích Chùa Cầu hoàn thành và khánh thành vào tháng 8/2024 dưới sự phối hợp chặt chẽ của các chuyên gia Nhật Bản, cùng sự hiện diện của “Không gian giao lưu văn hóa Việt Nam – Nhật Bản” là những ví dụ sống động cho tinh thần trân trọng lịch sử của hai quốc gia.
Bà Nguyễn Thị Anh Thi, Phó Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng phát biểu khai mạc sự kiện (Ảnh: Báo Văn Hóa)
Chính quyền Thành phố Đà Nẵng khẳng định địa phương từ lâu đã là cửa ngõ đón nhận các dòng chảy giao thoa kinh tế và văn hóa sôi động với Nhật Bản. Hiện nay, Nhật Bản liên tục là nhà đầu tư hàng đầu và là đối tác chiến lược của Thành phố Đà Nẵng. Bước sang lần thứ 22, lễ hội không chỉ dừng lại ở các hoạt động giải trí mà đã trở thành cầu nối vững chắc để chia sẻ các giá trị văn hóa truyền thống, đồng thời cùng nhau kiến tạo các cơ hội hợp tác trong tương lai.
Sự tiếp nối của các dự án bảo tồn và nghệ thuật đương đại
Chia sẻ tại sự kiện, ông Ito Naoki, Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Nhật Bản tại Việt Nam khẳng định Hội An là vùng đất đặc biệt, đóng vai trò khởi nguồn của tình hữu nghị Nhật – Việt. Kể từ thập niên 1990, phía Nhật Bản đã liên tục đồng hành cùng địa phương trong công tác bảo tồn khu phố cổ. Trong dự án tu bổ Chùa Cầu, từ năm 2022, các tổ chức như Đại học nữ Showa, Đại học Toyo, Tổng cục Văn hóa Nhật Bản và Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA) đã cử các chuyên gia đầu ngành sang hỗ trợ kỹ thuật, giúp công trình hoàn thành phục dựng toàn diện.
Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Nhật Bản tại Việt Nam Ito Naoki phát biểu tại lễ khai mạc sự kiện (Ánh: Báo Văn Hóa)
Mối ân tình lịch sử giữa hai dân tộc cũng không ngừng được làm mới thông qua các loại hình nghệ thuật đương đại. Vở opera “Công nữ Anio” từng tạo tiếng vang lớn vào năm 2023 nhân dịp kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao nay tiếp tục được chuyển thể. Dự kiến vào tháng 9/2026, câu chuyện này sẽ được tái sinh dưới hình thức nhạc kịch trên sân khấu của Nhà hát nghệ thuật Kanagawa Arts Theatre tại Nhật Bản. Trước đó, các trích đoạn của vở diễn đã được biểu diễn phục vụ lãnh đạo cấp cao hai nước, đồng thời câu chuyện cũng được lan tỏa qua các hình thức sân khấu của đoàn kịch Huis Ten Bosch và dự án điện ảnh của đạo diễn Luk Vân.
Chuỗi hoạt động văn hóa, trải nghiệm đa dạng
Lễ hội Giao lưu văn hóa Hội An – Nhật Bản lần thứ 22 diễn ra liên tục từ ngày 22 đến ngày 24/5 với chuỗi hoạt động phong phú, kết hợp hài hòa giữa yếu tố cổ truyền và hơi thở thời đại. Không gian Khu phố cổ trở nên sôi động với các chương trình giao lưu nghệ thuật đường phố, hoạt động tái hiện “Đám rước Công Nữ Ngọc Hoa và thương nhân Araki Sotaro”, triển lãm búp bê truyền thống Nhật Bản, trình diễn thư pháp và các đêm nhạc tại Vườn tượng An Hội.
Tái hiện lễ rước Công nữ Ngọc Hoa (Ảnh: Báo Văn Hóa)
Nhằm hướng đến đối tượng giới trẻ và tăng tính tương tác, ban tổ chức đã triển khai cuộc thi Cosplay cùng nhiều không gian trải nghiệm thực tế. Sự kiện năm nay cũng đánh dấu chặng đường 10 năm hoạt động của lớp học tiếng Nhật miễn phí Terakoya dành cho trẻ em tại Hội An (2016 – 2026), khẳng định tính bền vững trong công tác giáo dục và kết nối thế hệ.
Song hành cùng các hoạt động biểu diễn, các không gian trưng bày hình ảnh tư liệu, chương trình tham quan “Dấu xưa Nhật Bản” tại các di tích gốc, không gian trải nghiệm “Gốm sứ Hizen – Hoa văn kể chuyện” cùng các gian hàng giới thiệu ẩm thực, sản phẩm văn hóa, hàng hóa đặc trưng của Nhật Bản được duy trì xuyên suốt. Tất cả tạo nên một không gian lễ hội toàn diện, góp phần thắt chặt tình đoàn kết và mở ra những cơ hội hợp tác mới cho ngành du lịch và văn hóa của Thành phố Đà Nẵng trong giai đoạn hội nhập.
Các hoạt động trong khuôn khổ lễ hội giao lưu văn hóa Hội An – Nhật Bản lần thứ 22 (Ảnh: Báo Văn Hóa)
Chương trình khai mạc đã tái hiện sinh động dòng chảy lịch sử, các giá trị di sản và mối quan hệ hữu nghị bền vững kéo dài qua nhiều thế kỷ giữa hai dân tộc Việt Nam và Nhật Bản. Sự kiện là dịp để khẳng định vị thế của đô thị di sản Hội An, nơi các giá trị truyền thống được gìn giữ, phát huy gắn liền với định hướng phát triển của một thành phố sáng tạo toàn cầu.
