Hải Phòng: Đặc sắc Lễ hội Đền Thiện Phúc Linh Từ nơi cửa biển Cát Hải

Thứ tư - 25/03/2026 23:01

Giữa không gian mênh mang sóng nước của Đặc khu Cát Hải, Đền Thiện Phúc Linh Từ từ lâu đã trở thành điểm tựa tâm linh của người dân thôn Dưới, xã Hoàng Châu, huyện Cát Hải nay là thôn Dưới, đặc khu Cát Hải , thành phố Hải Phòng. Không chỉ là công trình tín ngưỡng duy nhất của địa phương, ngôi đền còn lưu giữ những giá trị văn hóa đặc trưng của cộng đồng ngư dân vùng biển, phản ánh rõ nét cốt cách và đời sống tinh thần của cư dân nơi đầu sóng ngọn gió.

Hằng năm, từ ngày 29 tháng Giêng đến ngày 1 tháng Hai âm lịch, lễ hội Đền Thiện Phúc Linh Từ được tổ chức trang trọng, thu hút đông đảo người dân và du khách thập phương. Điểm đặc biệt của lễ hội nằm ở sự giao thoa giữa tín ngưỡng dân gian và đời sống lao động biển. Các nghi lễ được tổ chức theo phong tục cổ truyền, mang đậm dấu ấn của cư dân miền biển, từ nghi thức dâng hương, tế lễ cho đến các hoạt động cộng đồng giàu tính gắn kết. Lễ hội được tổ chức nhằm tưởng nhớ công ơn các vị tiền nhân, đồng thời cầu cho quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa, biển lặng sóng yên, ngư dân ra khơi thuận buồm xuôi gió, đánh bắt được mùa, góp phần nâng cao đời sống tinh thần, vật chất của người dân và xây dựng phát huy khối đoàn kết cộng đồng dân cư trên địa bàn Huyện đảo Cát Hải.

Đền Thiện Phúc Linh Từ thờ 3 vị thủ Đền bao gồm: Phó tướng đô đốc Nhân Huệ Vương Trần Khánh Dư, Tả Tướng Quân Lê Bá Đức, Danh Tướng Yết Kiêu Phạm Hữu Thế. Đây đều là những nhân vật gắn liền với chiến công hiển hách trong Trận Bạch Đằng, góp phần làm nên trang sử vàng chống giặc ngoại xâm của dân tộc. Việc thờ phụng các vị tướng không chỉ thể hiện lòng tri ân mà còn là sự tiếp nối truyền thống yêu nước, tinh thần kiên cường của cha ông. Bên cạnh đó, trong khuôn viên đền còn có cung thờ Tam Tứ Phủ – một nét đặc trưng của tín ngưỡng dân gian Bắc Bộ. Dưới sự chăm lo của thủ nhang Nguyễn Hữu Đăng, việc thờ tự được duy trì theo lối giản dị, chuẩn mực, giữ gìn nguyên vẹn những giá trị truyền thống mà các thế hệ đi trước truyền lại. Về kiến trúc, đền mang đậm phong cách quen thuộc của vùng đồng bằng Bắc Bộ. Gian tiền bái được bài trí trang nghiêm với hương án lớn đặt ở vị trí trung tâm, phía trên là long ngai thờ các bậc thánh thần. Các đồ thờ, nghi trượng sơn son thếp vàng được sắp đặt tinh tế, tạo nên không gian linh thiêng mà gần gũi.

Trong dòng chảy hiện đại, Lễ hội Đền Thiện Phúc Linh Từ không chỉ là sinh hoạt tín ngưỡng mà còn là di sản văn hóa sống, góp phần gìn giữ bản sắc của cộng đồng ngư dân Hải Phòng. Đây cũng là điểm đến giàu tiềm năng, giúp du khách hiểu thêm về đời sống văn hóa – xã hội của cư dân vùng biển, nơi con người luôn gắn bó mật thiết với thiên nhiên và truyền thống dân tộc.
Nghi lễ trang nghiêm và tâm huyết gìn giữ di sản tại Lễ hội Đền Thiện Phúc Linh Từ
Lễ hội tại Đền Thiện Phúc Linh Từ được tổ chức theo trình tự chặt chẽ, mang đậm màu sắc tín ngưỡng dân gian vùng biển. Ngay từ đêm 29 tháng Giêng âm lịch, người dân địa phương đã tiến hành dựng khoa đàn tại cửa biển để thực hiện Lễ Cáo Yết – nghi thức mở đầu nhằm báo cáo với thần linh, trời đất về việc khai hội.Tiếp đó, vào rạng sáng ngày 1 tháng Hai âm lịch, nghi lễ Tế Trời được cử hành trong không khí trang nghiêm, thành kính, với ước nguyện cầu cho một năm mưa thuận gió hòa. Sau nghi lễ này là Lễ Cầu Ngư – một nghi thức đặc trưng của cư dân miền biển, thể hiện khát vọng về những chuyến ra khơi thuận lợi, mùa màng bội thu, cuộc sống no đủ.
Điểm nhấn của chuỗi nghi lễ là Lễ Phong Tướng và Lễ Thỉnh Hội đồng Quan Thủ Đền giáng đền, cầu mong sự phù hộ độ trì cho nhân dân địa phương. Kết thúc phần lễ, người dân tổ chức rước linh phù của Hội đồng các Quan thủ đền trở về đền trong không khí linh thiêng và trang trọng. Toàn bộ các nghi thức đều được thực hiện bởi các pháp sư, thủ nhang cùng đội tế nam nữ của đền, với sự chuẩn bị công phu và lòng thành kính sâu sắc.

Đằng sau sự phục dựng và duy trì lễ hội là tâm huyết lớn của thủ nhang Nguyễn Hữu Đăng cùng ban quản lý đền. Tại một vùng biển đảo còn nhiều khó khăn, việc khôi phục một lễ hội truyền thống mang ý nghĩa lịch sử – văn hóa không chỉ đòi hỏi nguồn lực vật chất mà còn cần sự kiên trì, hiểu biết và trách nhiệm đối với di sản.
Dù đã có hơn 10 năm thực hành tín ngưỡng, ông Nguyễn Hữu Đăng vẫn không ngừng học hỏi, tham gia các hội thảo chuyên môn nhằm nâng cao nhận thức và lan tỏa giá trị văn hóa trong đời sống đương đại. Là hội viên tích cực của Hội Di sản Văn hóa Việt Nam, sắp tới ông sẽ có nhiều đóng góp hơn trong sự nghiệp phát triển văn hóa tín ngưỡng dưới vai trò là hội viên của Hiệp hội phát triển văn hóa cộng đồng Việt Nam. Đặc biệt, những nỗ lực này gắn liền với việc gìn giữ và lan tỏa giá trị của Tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ – di sản đã được UNESCO ghi danh là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại. Đây không chỉ là niềm tự hào mà còn là động lực để cộng đồng địa phương tiếp tục bảo tồn những giá trị truyền thống.

Với mong muốn gìn giữ và hoằng dương đạo Mẫu Việt Nam, ông Nguyễn Hữu Đăng đã và đang góp phần đưa các giá trị văn hóa tâm linh đến gần hơn với người dân, đặc biệt là cư dân miền biển quê hương. Qua đó, lễ hội Đền Thiện Phúc Linh Từ không chỉ là một sinh hoạt tín ngưỡng, mà còn trở thành cầu nối giữa quá khứ và hiện tại, góp phần bồi đắp bản sắc văn hóa dân tộc trong đời sống hôm nay.

Tác giả: Văn Hoá Đông Nam Á

Tags: văn hóa đông nam á, cát hải, lễ hội đền thiện phúc linh từ

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn