Tết Raya Aidil Fitri là dịp lễ quan trọng của đồng bào Chăm Islam An Giang, đánh dấu sự kết thúc tháng Ramadan và mở ra những ngày đoàn tụ, sẻ chia, tha thứ. Những nét đẹp văn hóa này được tái hiện tại Làng Văn hóa – Du lịch các dân tộc Việt Nam, mang đến cho du khách cơ hội tìm hiểu đời sống tinh thần đặc sắc của cộng đồng.
Dù qua bao biến động của lịch sử, người Chăm Islam vẫn bền bỉ gìn giữ những giá trị đã được trao truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác. Từ tiếng nói, chữ viết, trang phục, phong tục, tập quán đến những nguyên tắc giáo lý, tất cả đã hòa quyện vào đời sống thường ngày, trở thành một phần không thể tách rời trong tâm thức và bản sắc của cộng đồng. (Ảnh: BTC)
Từ tháng Ramadan đến ngày Tết đoàn viên
Ngày 25/10, tại Làng Văn hóa – Du lịch các dân tộc Việt Nam (Đồng Mô, Hà Nội), các nghi lễ và phong tục đón Tết Raya Aidil Fitri của đồng bào Chăm Islam tỉnh An Giang được tái hiện sinh động, thu hút sự quan tâm của đông đảo du khách.
Phía sau niềm vui của một ngày Raya là cả một hành trình dài của sự nhịn chay, cầu nguyện, tự rèn luyện và hướng con người đến những điều tốt đẹp hơn. (Ảnh: BTC)
Đối với người Chăm Islam, Tết Raya gắn liền với tháng Ramadan thiêng liêng – thời gian tín đồ nhịn ăn, nhịn uống từ bình minh đến khi mặt trời lặn, thực hành cầu nguyện và rèn luyện bản thân theo giáo luật. Trong những ngày này, các gia đình duy trì bữa Suhoor trước bình minh và cùng nhau dùng bữa Iftar sau khi kết thúc một ngày nhịn chay.
Không khí vui tươi, nhộn nhịp trong những ngày Tết Raya. (Ảnh: BTC)
Thời điểm bắt đầu Tết Raya được xác định thông qua việc quan sát trăng non vào cuối tháng Ramadan. Khi ngày lễ được xác định, các vị chức sắc thông báo đến cộng đồng bằng tiếng trống truyền thống. Các gia đình bắt đầu trang hoàng nhà cửa, chuẩn bị trang phục mới, chế biến cà ri và những món bánh truyền thống để đón Tết.
Gửi trao lời tha thứ, gắn kết cộng đồng
Tết Raya đã đến, những bộ trang phục đẹp được mặc lên, trẻ nhỏ háo hức chờ đợi, còn những người nam thì từng bước chân nối tiếp nhau trên con đường quen thuộc đi đến Thánh đường để thực hiện những nghi thức của ngày Tết. (Ảnh: BTC)
Trong ngày đầu tiên của Tết Raya, nam giới mặc trang phục truyền thống đến thánh đường thực hiện nghi thức cầu nguyện, cầu mong bình an cho gia đình và cộng đồng. Sau buổi lễ, mọi người trao nhau lời “Maaf” – lời xin tha thứ và sự rộng lòng bỏ qua lỗi lầm của nhau. Những cái bắt tay, cái ôm thân tình thể hiện tinh thần bao dung, hòa giải và mong muốn duy trì các mối quan hệ tốt đẹp.
Du khách hào hứng nếm thử những món ăn đặc trưng của đồng bào Chăm Islam. (Ảnh: BTC)
Sau nghi lễ, các gia đình quây quần bên mâm cơm ngày Tết, thăm hỏi người thân, hàng xóm và đón tiếp khách phương xa. Đặc biệt, phong tục tổ chức đám cưới trong ba ngày Raya góp phần làm không khí ngày lễ thêm rộn ràng, đồng thời tăng cường sự gắn bó giữa các gia đình trong cộng đồng Chăm Islam.
Lan tỏa giá trị văn hóa Chăm Islam
Những cô gái Chăm Islam duyên dáng trong bộ trang phục truyền thống. (Ảnh: BTC)
Bên cạnh hoạt động tái hiện các nghi lễ, chương trình nghệ thuật “Bản tình ca làng Chăm” mang đến những tiết mục dân ca, múa truyền thống và ca khúc về đời sống đồng bào Chăm An Giang. Du khách còn có dịp tìm hiểu nghề dệt lụa, chiêm ngưỡng trang phục truyền thống và thưởng thức những món ăn đặc trưng, trong đó có cà ri và các loại bánh truyền thống.
Trao nhau lời “Maaf”, lời xin tha thứ và cũng là sự rộng lòng tha thứ cho nhau. (Ảnh: BTC)
Các nghệ nhân, diễn viên quần chúng tham gia tái hiện Tết Raya Aidil Fitri của đồng bào Chăm Islam tỉnh An Giang. (Ảnh: BTC)
Thông qua hoạt động trải nghiệm, Tết Raya Aidil Fitri không chỉ được giới thiệu như một ngày lễ tôn giáo mà còn thể hiện những giá trị về tình thân, lòng nhân ái và tinh thần cộng đồng. Việc tái hiện các phong tục truyền thống góp phần đưa văn hóa Chăm Islam đến gần hơn với công chúng, đồng thời nâng cao nhận thức về trách nhiệm gìn giữ, phát huy sự đa dạng văn hóa của các dân tộc Việt Nam.
