Diễn ra trong hai ngày 28–29.10.2026 tại xã Châu Quế, tỉnh Lào Cai, Lễ dâng hương cúng cơm mới đền Nhược Sơn là dịp tưởng nhớ công lao tiền nhân, tri ân thành quả lao động và gìn giữ những giá trị văn hóa truyền thống được cộng đồng trao truyền qua nhiều thế hệ.
Một góc đền Nhược Sơn (Ảnh: Di sản Lào Cai)
Đền Nhược Sơn nằm tại thôn Ngọc Châu, bên dòng sông Hồng, là nơi thờ danh tướng Hà Khắc Chương – võ tướng thời Trần có công trong cuộc kháng chiến chống quân Nguyên – Mông. Theo tư liệu của ngành văn hóa Lào Cai, ông được triều Trần phong tước Bình nguyên Thượng tướng trung dũng hầu. Sau khi ông hy sinh, người dân lập đền thờ, duy trì việc hương khói để tưởng nhớ công lao của vị tướng. Năm 2005, di tích được xếp hạng cấp quốc gia.
Gắn với không gian thờ tự là lễ cúng cơm mới, phong tục mang ý nghĩa tri ân trời đất, tổ tiên và các bậc tiền nhân sau mùa thu hoạch. Những hạt gạo mới, sản vật đầu mùa được dâng lên thể hiện sự trân trọng thành quả lao động, đồng thời gửi gắm ước vọng mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu, cuộc sống bình an, no ấm. Theo tư liệu giới thiệu lễ hội, mâm lễ có xôi, cốm, bánh dày, hoa quả cùng hương hoa.
Đoàn rước lễ trong trang phục truyền thống, cờ hội rực rỡ tiến về đền Nhược Sơn, tái hiện nét đẹp văn hóa tâm linh trong Lễ hội cúng cơm mới (Ảnh: Di sản Lào Cai)
Theo chương trình, chiều 28.10, lễ dâng hương sẽ diễn ra từ 15 giờ đến 16 giờ 30 phút tại đền Nhược Sơn. Tối cùng ngày, lễ khai mạc và chương trình văn hóa, văn nghệ được tổ chức từ 19 giờ 30 phút đến 22 giờ, tạo không gian giao lưu, kết nối cộng đồng và giới thiệu bản sắc văn hóa địa phương.
Đội nghi trượng trong trang phục truyền thống chỉnh tề, trang nghiêm trước chính điện Đền Nhược Sơn (Ảnh: Cổng thông tin điện tử tỉnh Lào Cai)
Rạng sáng 29.10, từ 0 giờ đến 4 giờ, các nghi thức mổ trâu, tế trâu được tiến hành theo phong tục truyền thống. Sáng cùng ngày, nghi thức rước và dâng lễ diễn ra từ 8 giờ 15 phút đến 9 giờ, tiếp nối bằng lễ cúng chính tiệc từ 9 giờ đến 9 giờ 45 phút. Chương trình thụ lộc dự kiến bắt đầu từ 10 giờ 30 phút.
Không chỉ mang ý nghĩa tín ngưỡng, lễ hội còn góp phần giáo dục truyền thống yêu nước, bồi đắp đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” và tăng cường sự gắn kết trong cộng đồng. Thông qua việc duy trì nghi lễ, giới thiệu lịch sử di tích và phát huy các hoạt động văn hóa, Châu Quế có thêm cơ hội quảng bá hình ảnh địa phương, gắn bảo tồn di sản với phát triển du lịch văn hóa – tâm linh.
Gìn giữ lễ cúng cơm mới cũng chính là gìn giữ ký ức cộng đồng, để những phong tục tốt đẹp tiếp tục hiện diện trong đời sống hôm nay và được trao truyền cho các thế hệ mai sau.
