Lễ hội cầu ngư từ lâu đã trở thành một phần di sản tinh thần không thể tách rời trong đời sống của cộng đồng ngư dân nơi đây. Sự kiện năm nay tiếp tục quy tụ sự tham gia của đông đảo người làm nghề trên biển cùng toàn thể cư dân trên đảo, tạo nên một bầu không khí trang nghiêm nhưng không kém phần sôi động.
Tâm điểm của lễ hội năm nay diễn ra tại di tích lăng Ông Ngư, thuộc địa bàn thôn Bãi Làng. Đây là một trong những công trình kiến trúc nghệ thuật tiêu biểu, mang giá trị lịch sử và văn hóa sâu sắc, đã được Nhà nước xếp hạng di tích cấp quốc gia từ năm 2006. Định kỳ vào ngày mồng 3 và mồng 4 tháng 4 âm lịch hằng năm, cư dân vùng lõi di sản lại chuẩn bị chu đáo để tổ chức kỳ lễ tế theo đúng các nghi thức cổ truyền.
Lễ cầu ngư với các nghi thức truyền thống diễn ra tại di tích lăng Ông Ngư, Bãi Làng, xã Tân Hiệp (Ảnh: BTC lễ hội)
Trong ngày rằm đầu tiên của chuỗi sự kiện (ngày 19/5), ban tế tự cùng các vị bô lão tại các di tích trên toàn xã Tân Hiệp đã đồng loạt tổ chức lễ nghinh thần, rước các vị chư thần về tham dự hội. Tiếp ngay sau đó là nghi thức nghinh thần nhập điện và lễ cúng túc tại lăng Ông Ngư. Điểm nhấn độc đáo thu hút sự chú ý của người xem trong ngày đầu tiên là điệu hát bả trạo – một loại hình nghệ thuật diễn xướng dân gian đặc trưng của cư dân duyên hải miền Trung, vừa thể hiện sự tôn kính với thần biển, vừa tái hiện sinh động cảnh chèo thuyền, đánh bắt cá trên đại dương bao la.
Bước sang ngày thứ hai, không khí trang nghiêm tiếp tục được duy trì tại lăng Ông Ngư với lễ cúng âm linh nhằm tưởng nhớ những bậc tiền nhân có công khai hoang, lập ấp và những người đã khuất trên biển. Ngay sau đó, lễ chính tế Ông Ngư – nghi thức quan trọng nhất của toàn bộ lễ hội – được cử hành long trọng. Thông qua các tuần rượu, tuần hương, cộng đồng ngư dân thành kính tạ ơn và cầu mong ngài Nam Hải cùng các vị chư thần biển tiếp tục chở che, phù hộ độ trì cho bạn tàu ra khơi được bình an, thuận buồm xuôi gió, thuyền về tôm cá đầy khoang.
Lễ nghinh rước chư thần tham dự lễ hội (Ảnh: BTC lễ hội)
Bên cạnh phần lễ được tổ chức chặt chẽ theo đúng phong tục, phần hội của Lễ hội cầu ngư năm nay mang đến một luồng sinh khí tươi vui, náo nhiệt cho xã đảo. Ban tổ chức đã phát động nhiều hoạt động vui chơi giải trí, thi đấu thể thao sôi nổi giữa các thôn xóm. Các hoạt động này không chỉ giúp rèn luyện thể chất, nâng cao sức khỏe cho những người con của biển khơi mà còn thể hiện tinh thần đoàn kết, tương thân tương ái vốn có của cộng đồng cư dân vùng hải đảo xa xôi.
Trong những năm gần đây, sự dịch chuyển mang tính chiến lược của ngành du lịch đã biến Lễ hội cầu ngư tại di tích lăng Ông Ngư thành một sản phẩm văn hóa du lịch đặc sắc. Sự kiện đã mở ra không gian giao lưu tự nhiên, thân thiện giữa khách du lịch trong và ngoài nước với cư dân bản địa.
Nhiều du khách bày tỏ sự thích thú khi được trực tiếp hòa mình vào dòng người đi hội, thưởng thức các món ăn đặc sản biển và tìm hiểu sâu hơn về nếp sống, phong tục thờ cúng cá Ông của người Việt. Sự thành công của lễ hội không chỉ góp phần bảo tồn, phát huy các giá trị di sản văn hóa phi vật thể mà còn tạo đòn bẩy quan trọng, thu hút ngày càng đông đảo khách du lịch đến tham quan, trải nghiệm và thúc đẩy kinh tế – xã hội của vùng biển đảo Tân Hiệp phát triển bền vững.
